De blazerslong

Een trombonist heeft last van een niet productieve hoest, kortademigheid en koorts. Een saxofonist is toenemend benauwd bij inspanning. Ontoereikend onderhoud van de blaasinstrumenten blijkt de oorzaak.

Aan de reeks van beroepen met risico op het ontwikkelen van een extrinsieke allergische alveolitis (EAA), kan dat van musicus worden toegevoegd. Uit twee recente case-reports blijkt dat ontoereikend onderhoud van een blaasinstrument tot deze aandoening kan leiden.
Een 35 jarige trombonist ( Metersky 2010) heeft al meerdere jaren last van een niet productieve hoest. Soms was de hoest erger en ging deze gepaard met kortademigheid en koorts. Het was hem opgevallen dat de klachten afnamen wanneer hij een paar weken niet speelde. Zijn longfunctie was normaal, maar de HRCT scan van de longen liet een patroon van verdichtingen zien, dat verdacht was voor EAA. Nader onderzoek van zijn trombone liet aan de binnenzijde meerdere plaques zien en er konden diverse schimmels gekweekt worden. Nadat hij zijn instrument regelmatig ging schoonmaken met isopropylalcohol verdwenen zijn klachten. Bij onderzoek van de instrumenten van zeven andere koperblazers werden ook mycobacteriën en schimmels gevonden. Een aantal van hen had ook luchtwegklachten.
Een 48 jarige saxofonist (Metzger 2010) werd in een aantal maanden toenemend kortademig bij inspanning. Zijn klachten bleken te berusten op een interstitiele pneumonie. Bij aanvullend onderzoek rees de verdenking op een EAA. Zijn saxofoon was gecontamineerd met Ulocladium botrytis en een Phoma species. Tegen beide schimmels bleek hij specifieke Ig-G antilichamen te hebben. Hij werd behandeld met corticosteroïden en maakte sindsdien zijn saxofoon frequent droog en schoon met een desinfectans. Klachten en afwijkingen namen af en nadien genomen monsters lieten geen schimmels meer zien.
Nadien verricht onderzoek bij 15 saxofonisten liet eveneens contaminatie zien bij 13 van 15 saxofoons. Bij de bespelers konden echter geen precipiterende antilichamen zoals bij de patiënt aangetoond worden.
In een redactioneel commentaar vraagt Cormier (2010) aandacht voor deze beroepsziekte bij musici, die een blaasinstrument bespelen. Hierbij werd ook de mondharmonica genoemd, omdat die zowel met in- als uitademing bespeeld wordt, wat leidt tot toename van de blootstelling.
Preventie lijkt goed mogelijk. Bij het koesteren van hun instrument moeten de musici toch ook vooral denken aan frequent schoonmaken en desinfecteren.

Literatuur
Metersky M.L. et al. Trombone’s players lung: A probable new cause of hypersenitivity pneumonitis. Chest 2010;138:754-756
Metzger Fl et al. Hypersensitivity pneumonitis due to molds in a saxophone player. Chest 2010;138:724-726
Cormier Y. Wind-Instruments Lung: A foul note. Chest 2010;138:467-468